SDG 8

พัฒนาคน พลิกฟื้นท้องถิ่น! ศูนย์ประสานงาน อพ.สธ.-มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี เดินหน้าอัปสกิลบุคลากร เสริมแกร่งสมรรถนะรอบด้าน ขับเคลื่อนงานพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน การพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืนจำเป็นต้องอาศัยบุคลากรที่มีความรู้ ความสามารถ และทักษะที่เหมาะสม เพื่อให้การดำเนินงานสามารถตอบสนองต่อความต้องการของพื้นที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ศูนย์ประสานงาน อพ.สธ.-มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี จึงได้ดำเนินกิจกรรมพัฒนาบุคลากรด้านการพัฒนาท้องถิ่นอย่างต่อเนื่องโดยมีเป้าหมายสำคัญเพื่อเสริมสร้างสมรรถนะของบุคลากรให้สามารถปฏิบัติงานได้อย่างมีประสิทธิผล และก้าวทันต่อการเปลี่ยนแปลงของบริบททางสังคม เทคโนโลยี และนโยบายการพัฒนากิจกรรมที่ดำเนินการประกอบด้วยการอบรมเชิงปฏิบัติการและกิจกรรมพัฒนาศักยภาพในหลากหลายมิติ อาทิ การอบรมเพื่อเตรียมความพร้อมในการเข้าสู่ตำแหน่งของสายงานสนับสนุนในระดับที่สูงขึ้น การพัฒนาทักษะด้านเทคโนโลยีดิจิทัลที่เกี่ยวข้องกับงานวิจัย ฐานข้อมูล และการสื่อสาร รวมถึงการอบรมเฉพาะทางในงานที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืช (อพ.สธ.) เช่น การจัดทำฐานทรัพยากรท้องถิ่น การดำเนินงานสวนพฤกษศาสตร์โรงเรียน และการใช้ฐานข้อมูลเพื่อการวิเคราะห์และรายงานผลการดำเนินงาน ศูนย์ประสานงาน อพ.สธ.-มรส. ยังจัดให้มีกิจกรรมศึกษาดูงานและการแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับหน่วยงานต่าง ๆ ทั้งภายในและภายนอกมหาวิทยาลัย เพื่อเปิดโลกทัศน์ของบุคลากร และส่งเสริมให้เกิดแรงบันดาลใจในการนำความรู้และแนวปฏิบัติที่ดีมาประยุกต์ใช้กับบริบทของตนเอง โดยกิจกรรมเหล่านี้ไม่เพียงแต่ช่วยเสริมสร้างความรู้และทักษะเท่านั้น หากยังเป็นการปลูกฝังเจตคติที่ดีต่อการทำงานพัฒนาท้องถิ่นและการสนองงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริอีกด้วย จากผลการดำเนินงานที่ผ่านมา พบว่าบุคลากรของศูนย์ประสานงาน อพ.สธ.-มรส. มีพัฒนาการด้านความรู้ ความเข้าใจ และทักษะที่เพิ่มขึ้นอย่างเป็นรูปธรรม สามารถประยุกต์ใช้ในการดำเนินงานและพัฒนางานที่รับผิดชอบให้มีคุณภาพยิ่งขึ้น รวมถึงมีความตระหนักและภาคภูมิใจในการมีส่วนร่วมขับเคลื่อนการพัฒนาท้องถิ่นตามแนวทางของโครงการ อพ.สธ. อย่างมีจิตสำนึกและความมุ่งมั่น กิจกรรมการพัฒนาบุคลากรในครั้งนี้จึงนับเป็นกลไกสำคัญที่ช่วยเสริมสร้าง “คน” ซึ่งเป็นหัวใจของการพัฒนาให้มีศักยภาพ เป็นที่พึ่งของชุมชน และเป็นพลังขับเคลื่อนการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์จากทรัพยากรท้องถิ่นอย่างยั่งยืนต่อไป

เกาะพะลวย ชุมชนเกาะขนาดเล็กในตำบลอ่างทอง อำเภอเกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งอุดมไปด้วยทรัพยากรทางทะเลและภูมิปัญญาอันทรงคุณค่า มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี ภายใต้กรอบยุทธศาสตร์ราชภัฏเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น จึงได้ดำเนินโครงการ “ยกระดับศักยภาพการจัดการการท่องเที่ยวเกาะพะลวย” ตามกรอบยุทธศาสตร์ราชภัฏเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น โดยมีเป้าหมายเพื่อเสริมสร้างองค์ความรู้ ยกระดับผลิตภัณฑ์ และเชื่อมโยงเครือข่ายตลาด เพื่อเพิ่มรายได้ให้กับคนในชุมชน และพัฒนาเกาะพะลวยให้กลายเป็นต้นแบบของการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนในระดับจังหวัด การดำเนินงานเริ่มต้นจากการลงพื้นที่เพื่อสำรวจบริบทของชุมชน และรับฟังความคิดเห็นจากกลุ่มผู้นำท้องถิ่น กลุ่มอาชีพ และเยาวชนในพื้นที่ เพื่อนำมาประกอบการออกแบบกิจกรรมที่ตอบโจทย์จริงของชุมชน กิจกรรมแรกที่ดำเนินการคือ การอบรมเชิงปฏิบัติการด้านการจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชน ซึ่งครอบคลุมทั้งการวางแผนจัดเส้นทางท่องเที่ยว การจัดบริการต้อนรับนักท่องเที่ยว และการสร้างความเข้าใจเรื่องการอนุรักษ์ทรัพยากรควบคู่ไปกับการใช้ประโยชน์เชิงท่องเที่ยว ผลที่ได้คือเกิดการรวมกลุ่มของชุมชนขึ้นมาใหม่ภายใต้ชื่อ “กลุ่มท่องเที่ยวโดยชุมชนเกาะพะลวย” ซึ่งเริ่มวางแผนและดำเนินกิจกรรมท่องเที่ยวในรูปแบบของตนเองได้อย่างเป็นระบบ ในขณะเดียวกัน โครงการยังมุ่งเน้นการพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารพื้นถิ่นจากทรัพยากรทางทะเล เช่น กะปิ ปลาแห้ง ปลาหมึกตากแห้ง และผลิตภัณฑ์แปรรูปจากปลากะตัก โดยเน้นการเสริมความรู้ด้านสุขอนามัย การออกแบบบรรจุภัณฑ์ การคิดต้นทุนและราคาจำหน่าย ตลอดจนการขอรับรองมาตรฐานเบื้องต้น เช่น อย. หรือ มผช. สิ่งที่เกิดขึ้นคือผลิตภัณฑ์ของชุมชนมีความน่าเชื่อถือมากขึ้น และสามารถออกจำหน่ายในช่องทางที่กว้างขวางขึ้น โดยเฉพาะเมื่อนำไปสู่กิจกรรมเชื่อมโยงเครือข่ายกับภาคเอกชน อีกหนึ่งกิจกรรมสำคัญคือ การสร้างเครือข่ายและความร่วมมือกับภาคเอกชน โดยมหาวิทยาลัยได้ประสานความร่วมมือกับห้างเซ็นทรัล เฟสติวัล สมุย รวมถึงผู้ประกอบการนำเที่ยว โรงแรม และหน่วยงานท้องถิ่น เพื่อเปิดพื้นที่ให้กับชุมชนในการจัดแสดงสินค้า […]

การพัฒนาเศรษฐกิจฐานรากควบคู่ไปกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม เป็นแนวทางที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการสร้างความมั่นคงให้กับชุมชนท้องถิ่น โดยเฉพาะในพื้นที่ชายฝั่งทะเลที่พึ่งพาทรัพยากรธรรมชาติเป็นหลัก เช่น ชุมชนปากน้ำท่าม่วง อำเภอท่าชนะ จังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งมีวิถีชีวิตหลักจากการทำประมงพื้นบ้านและการจับ “ปูม้า” มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี ในฐานะสถาบันการศึกษาเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น จึงได้ดำเนินโครงการยกระดับและพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก โดยชุมชนมีส่วนร่วมฟื้นฟู อนุรักษ์ และจัดการทรัพยากรชายฝั่งอย่างยั่งยืน นอกจากจะเป็นทรัพยากรเศรษฐกิจสำคัญของท้องถิ่นแล้วยังเป็นตัวชี้วัดความอุดมสมบูรณ์ของระบบนิเวศทางทะเลอีกด้วย ด้วยความมุ่งหมายในการยกระดับคุณภาพชีวิตและสร้างความยั่งยืนให้กับชุมชน โครงการนี้จึงได้ดำเนินการใน 3 แนวทางสำคัญ ได้แก่ การพัฒนาและยกระดับผลิตภัณฑ์แปรรูปจากปูม้า การพัฒนาบรรจุภัณฑ์และการตลาด และการอนุรักษ์ทรัพยากรทางทะเล โดยให้ความสำคัญกับ “การมีส่วนร่วมของชุมชน” เป็นหัวใจหลักของกระบวนการทั้งหมด กิจกรรมแรกเริ่มจากการพัฒนาและยกระดับคุณภาพของผลิตภัณฑ์แปรรูปจากปูม้า ซึ่งชาวบ้านมีความรู้พื้นฐานอยู่แล้วในด้านการแปรรูป เช่น ปูม้าดอง ปูม้าแช่แข็ง และเนื้อปูพร้อมปรุง แต่ยังขาดมาตรฐานในการผลิตและการจัดการคุณภาพอย่างเป็นระบบ โครงการจึงได้จัดอบรมเชิงปฏิบัติการให้แก่กลุ่มผู้ประกอบการในชุมชน โดยเน้นเรื่องสุขอนามัยในการผลิต เทคนิคการถนอมอาหาร การบรรจุและเก็บรักษา รวมถึงการยกระดับมาตรฐานสู่ผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.) เพื่อให้สามารถขยายตลาดและสร้างความเชื่อมั่นแก่ผู้บริโภคได้มากขึ้น ซึ่งผลที่ได้คือ กลุ่มชาวบ้านมีความเข้าใจในการควบคุมคุณภาพ และเริ่มนำความรู้ที่ได้รับไปพัฒนาผลิตภัณฑ์อย่างเห็นได้ชัด ต่อเนื่องจากการพัฒนาผลิตภัณฑ์ โครงการได้ให้ความสำคัญกับการพัฒนาบรรจุภัณฑ์และการทำการตลาดในรูปแบบใหม่ โดยเฉพาะการตลาดออนไลน์ที่เข้าถึงผู้บริโภคได้กว้างขวางและรวดเร็ว กลุ่มเป้าหมายได้รับการอบรมด้านการออกแบบบรรจุภัณฑ์อย่างสร้างสรรค์ พร้อมทั้งมีการทดลองออกแบบโลโก้และฉลากสินค้าที่สามารถสะท้อนอัตลักษณ์ชุมชนได้อย่างชัดเจน เช่น การใช้ภาพปูม้า วิวทะเล หรือชื่อบ้านท่าม่วงในงานออกแบบ นอกจากนี้ยังมีการสอนเทคนิคการถ่ายภาพสินค้า การตั้งราคาที่เหมาะสม […]